1 Ocak 2026 Perşembe

Hegemonya...

Whatsapp ile Paylaş

Hegemonya, güçlü kapitalist devletlerin askeri, ekonomik, kültürel, ideolojik ve dijital alanlarda zayıf ve güçsüz toplumlar üzerine baskı kurma ve onları sömürmesidir.

Hegemonya, tarih boyunca askeri, ekonomik, kültürel, ideolojik ve dijital alanlarda kendini her çağda göstermiştir. 

Hegemonlar sadece ekonomik, askeri ve siyasi güçleriyle değil medya, eğitim ve kültür yoluyla da hâkimiyet kurarak sömürmek isterler.

Geçmiş yüzyıllarda olduğu gibi bugün de küresel veya bölgesel düzeyde bazı devletlerin diğer devletler üzerinde hakimiyet kurma eylemlerini görmekteyiz.

Hegemonlar zayıf devletleri ve toplumları tasarrufları altına almaya, kukla gibi yönetmeye, yeraltı ve yerüstü zenginliklerinden istifade etmeye taliptirler. 

Mesela, ekonomiye hâkim iseler, hegemonların küresel ticarete hâkim para birimleri vardır, ve meselâ bunun için Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası gibi kuruluşları hegemonik vasıtalar olarak kullanırlar, ülkeleri borçlandırarak göbekten kendilerine bağlarlar ...yine BM ve alt kuruluşları gibi yapılar faaliyetleri ile bu gayeye matuf çalışır, dahası filmleri ile populer kültürlerini yaygınlaştıracak hegemonya aracı olarak kullanırlar.

Hegemonya açısından lisân önemli bir araçtır; mesela ingilizcenin bugün uluslararası ilişkilerde, akademik çalışmalarda ve teknolojide neredeyse tek iletişim vasıtası olarak kullanılması hegemonyaya bir diğer misaldir.

Sosyal medya platformları da hegemonya amacıyla kullanılır. Dijital platformlar, bugün hegemonik kültürün küresel düzeyde yayılmasını hızlandıran araçlar olarak kullanılmaktadır.

Bugünün teknolojik, ekonomik ve askeri açıdan güçlü devletlerinin hegemonya mücadelesinin giderek küresel istikrarsızlığa yol açmaya başladığı ise açıktır...